Nöbetçi Eczaneler
Sakarya’nın sembollerinden biri olan Adapazarı Şeker Fabrikası, işletme hakkı ve üretim kotasıyla birlikte Niğde’nin Bor ilçesindeki fabrikaya devredildi. 1953 yılında Sakaryalı pancar çiftçilerinin öz sermayesiyle kurulan fabrika, yalnızca şeker üretiminde değil; bölgenin tarım, hayvancılık ve sanayi ekosisteminde de kritik bir rol oynuyordu.
1953 yılında Sakaryalı pancar çiftçilerinin öz sermayesiyle kurulan fabrika, yıllar boyunca bölge ekonomisinin ve tarımının bel kemiği olmuştu. Ancak son yıllarda yaşanan yönetim krizleri ve yanlış kararlar, fabrikanın elden çıkmasına neden oldu. 2005’te kooperatife devredilen fabrikanın, Adapazarı Pancar Ekicileri Kooperatifi (APEK) yönetimindeki basiretsizlik sonucu önce FETÖ bağlantılı bankaya, ardından Ülker Grubu’na geçtiği; 2012’de ise işletme hakkı ve kotasının Bor Şeker Fabrikası’na satıldığı biliniyor. Fabrikanın arazisi Ülker Grubu’nun elinde kalırken, üretim kotasının Bor’a taşınması Sakarya’da pancar tarımını büyük ölçüde geriletti. Bir zamanlar 600 bin tonlara ulaşan üretim, bugün 60 bin ton seviyelerine kadar düştü.
APEK yönetiminin bu gelişmelere karşı sessiz kalması, kamuoyunda tepkiyle karşılandı. Yönetim, “Sakarya’da üretilen pancar Bor’a götürülecek, şeker üretilecek” açıklamasıyla kotanın devrinin zarar getirmeyeceğini savundu. Ancak uzmanlar, şeker pancarının yalnızca şeker değil; küspesiyle hayvancılık, yan sanayisiyle istihdam ve kalkınma anlamına geldiğini vurguluyor.
Adapazarı Şeker Fabrikası’nın kaybı, Sakarya’da yalnızca bir fabrikanın kapanışı olarak değil; şehrin hafızasının, çiftçinin alın terinin ve geleceğe dair umutlarının da başka bir kente taşınması olarak değerlendiriliyor. Bölge halkı, bu sürecin sorumlularını unutmayacaklarını dile getiriyor.
Tarım ve Hayvancılığa Etkisi
Pancar üretimi: Bir zamanlar 600 bin tonlara ulaşan üretim, bugün 60 bin ton seviyelerine kadar düştü.
Hayvancılık: Şeker pancarının küspesi, yem sanayisinin en önemli hammaddelerinden biriydi. Fabrikanın kapanmasıyla yem üretiminde ciddi bir boşluk oluştu.
Çiftçi gelirleri: Pancar üreticisinin kazancı azalırken, borç yükü katlanarak arttı.
Sanayi ve İstihdama Etkisi
Yan sanayi: Nakliye, ambalaj, bakım-onarım gibi birçok sektör fabrikanın faaliyetleriyle doğrudan bağlantılıydı. Fabrikanın kapanmasıyla bu sektörlerde iş hacmi daraldı.
İstihdam: Fabrika, yüzlerce kişiye doğrudan iş imkânı sağlıyordu. Dolaylı olarak ise binlerce kişi pancar üretiminden ve yan sanayiden gelir elde ediyordu.
Ekonomik döngü: Şeker pancarı yalnızca şeker değil; bölgesel kalkınmanın motoruydu. Fabrikanın devriyle Sakarya’daki ekonomik döngü kırıldı.
Tepkiler ve Yönetim Krizi
Adapazarı Pancar Ekicileri Kooperatifi (APEK) yönetiminin bu süreçteki basiretsizliği kamuoyunda sert eleştirilere neden oldu. Yönetim, “Sakarya’da üretilen pancar Bor’a götürülecek, şeker üretilecek” açıklamasıyla kotanın devrinin zarar getirmeyeceğini savundu. Ancak uzmanlar, fabrikanın kaybının yalnızca şeker üretimi değil; tarım, hayvancılık, istihdam ve sanayi zincirinin çöküşü anlamına geldiğini vurguluyor.